مبارزه با پسیل

🪲🚫🌿راه های از بین بردن پسیل

🌿🐛پسیل پسته (با نام علمی Agonoscena pistaciae) یکی از مهم‌ترین آفات درختان پسته در ایران و کشورهای همسایه است . این آفت کوچک اما بسیار مخرب، به‌طور مستقیم روی برگ‌ها و شیره گیاهی تأثیر می‌گذارد 🍃 و به‌صورت غیرمستقیم نیز با ایجاد دوده و کاهش فتوسنتز، باعث افت شدید محصول و خسارت اقتصادی به باغداران می‌شود 💰.شناخت دقیق این آفت و روش‌های کنترل آن، به کشاورزان کمک می‌کند تا پیشگیری به موقع و مدیریت هوشمندانه داشته باشند، و از کاهش کیفیت و کمیت محصول جلوگیری کنند 🛡️.

🪲 معرفی کلی پسیل پسته

پسیل پسته

نام علمی: Agonoscena pistaciae

خانواده: Psyllidae (از راسته نیم‌بالان، Hemiptera)

نام‌های رایج: پسیل پسته، شیره‌دوش پسته، شته سفید پسته

میزبان اصلی: درخت پسته

چرخه زندگی پسیل 🐛🌱

چرخه زندگی پسیل

پسیل پسته زمستان را به صورت حشره بالغ (زمستان‌گذران) در شکاف‌های تنه، شاخه‌ها یا زیر پوستک‌های درخت سپری می‌کند ❄️🌳.

با گرم شدن هوا در اواخر زمستان و اوایل بهار (معمولاً اسفند تا فروردین) ☀️، پسیل به تدریج فعال شده و شروع به تخم‌گذاری روی برگ‌های تازه جوانه‌زده می‌کند 🍃.

  •  

هر حشره ماده حدود ۱۰۰ تا ۳۰۰ تخم می‌گذارد 🥚.

  •  

چرخه زندگی شامل ۵ مرحله نمفی (پوره) است و هر نسل تقریباً ۳۰ تا ۴۰ روز طول می‌کشد ⏳.

  •  

در شرایط آب‌وهوایی گرم، پسیل می‌تواند ۴ تا ۶ نسل در سال تولید کند 🔄.

بیشترین جمعیت معمولاً در تیر و مرداد دیده می‌شود 🌡️🔥، که با گرمای هوا و رشد برگ‌های جوان هم‌زمان است، و خطر آسیب شدید به محصول در این دوره بیشتر می‌شود ⚠️💰

🌿 خسارت پسیل به درختان 🐛💥

عوارض پسیل

پسیل پسته می‌تواند هم به‌صورت مستقیم و هم غیرمستقیم به درخت آسیب برساند ⚠️.

1️⃣ خسارت مستقیم 🍃

  • تغذیه از شیره‌ی سلولی برگ‌ها باعث زردی، پیچیدگی و ریزش برگ‌ها می‌شود 🌱🟡.

  • مکیدن مداوم شیره‌ی گیاه باعث ضعف عمومی درخت و کاهش فتوسنتز می‌شود ☀️⬇️.

  • در باغ‌هایی که چند سال متوالی آلوده شده‌اند، رشد سرشاخه‌ها و جوانه‌های سال بعد کاهش می‌یابد و درخت دچار خستگی فیزیولوژیک می‌شود 😓🌳.

2️⃣ خسارت غیرمستقیم ⚫

  • ترشح ماده‌ای شیرین به نام عسلک (Honeydew) روی برگ‌ها و میوه‌ها 🍯.

  • رشد قارچ دوده‌ای (Capnodium sp.) روی عسلک، که باعث سیاهی برگ و کاهش فتوسنتز می‌شود 🌑⬇️.

  • ایجاد محیط مناسب برای رشد قارچ‌ها و حشرات ثانویه 🐞🍄.

  • آلودگی ظاهری محصول و کاهش کیفیت و بازارپسندی پسته‌ها 💰❌.

📊 علائم آلودگی درختان به پسیل🐛🍃

نشانه های آلودگی پسیل

آلودگی درختان پسته توسط پسیل معمولاً با علائم ظاهری مشخص قابل تشخیص است:

  • برگ‌ها چسبناک می‌شوند 🍯

    • این به دلیل ترشح عسلک (Honeydew) توسط پسیل است.

  • سطح زیرین برگ‌ها پر از دانه‌های سفید و پوسته‌های تخم پسیل 🥚

    • نشان‌دهنده فعالیت نسل‌های جدید پسیل و تخم‌ریزی مستمر است.

  • رشد شاخه‌های انتهایی کاهش می‌یابد 🌱⬇️

    • در نتیجه کاهش انرژی درخت و ضعف عمومی آن.

  • دوده سیاه روی برگ و خوشه‌ها ⚫

    • ناشی از رشد قارچ‌های دوده‌ای روی عسلک.

  • در آلودگی شدید، درختان ظاهر زرد و خشکیده پیدا می‌کنند 🌞😓

    • این حالت نشان‌دهنده فشار شدید و احتمال کاهش محصول قابل توجه است.

عوامل مؤثر بر جمعیت پسیل پسته 🐛📈

محافظت باغ از پسیل

جمعیت پسیل پسته تحت تأثیر چند عامل محیطی و مدیریتی قرار دارد که می‌تواند شدت آلودگی و خسارت را تعیین کند:

دمای هوا ☀️🌡️

در دمای ۲۵ تا ۳۵ درجه سانتی‌گراد، فعالیت و تکثیر پسیل به‌سرعت افزایش می‌یابد و نسل‌ها کوتاه‌تر می‌شوند ⏳.

رطوبت پایین 💨

محیط‌های خشک و گرم باعث تسریع در تخم‌گذاری و رشد پوره‌ها می‌شوند، زیرا پسیل به شرایط خشک و گرم حساس‌تر است.

تغذیه نامتوازن و مصرف کودهای نیتروژنه بیش از حد 🌱💧

استفاده زیاد از ازت باعث رشد برگ‌های نرم و جوان می‌شود، که برای تخم‌گذاری پسیل جذاب‌تر است 🍃🐛.

هرس و تغذیه غیراصولی ✂️🍃

شاخه‌های جوان و حساس که در اثر هرس یا تغذیه غیراصولی ایجاد می‌شوند، محیط مناسبی برای تخم‌گذاری و رشد نسل‌های جدید پسیل فراهم می‌کنند 🌿🔄

🛡️ روش‌های کنترل پسیل پسته (IPM) 🐛

مبارزه با پسیل

کنترل پسیل پسته باید ترکیبی و مدیریت‌شده (IPM) باشد؛ استفاده صرف از سموم نه تنها کافی نیست، بلکه ممکن است باعث ایجاد مقاومت آفت شود ⚠️. روش‌های مختلف به شرح زیر هستند:


1️⃣ کنترل زراعی و فرهنگی 🌱💧

  • آبیاری منظم 💦: تنش خشکی در تابستان باعث افزایش ترشح عسلک و رشد پسیل می‌شود.

  • هرس مناسب ✂️: حذف شاخه‌های آلوده و کاهش تراکم تاج درخت، محیط را برای پسیل نامساعد می‌کند.

  • مدیریت تغذیه 🌾: کاهش مصرف کود ازته در بهار و استفاده متعادل از پتاسیم و ریزمغذی‌ها برای افزایش مقاومت گیاه.

  • جمع‌آوری برگ‌ها و پوسته‌ها 🍂: در پایان فصل، برای از بین بردن پناهگاه‌های زمستانی آفت.

2️⃣ کنترل بیولوژیک 🐞🦗

بالتوری سبز
کفشدوزک

استفاده از حشرات مفید مثل بال‌توری سبز، کفشدوزک‌ها و انواعی از زنبور ها خاص

در باغ‌هایی که کمتر سم‌پاشی شده‌اند، این دشمنان طبیعی می‌توانند تا ۷۰٪ جمعیت پسیل را کنترل کنند ✅.

جلوگیری از استفاده بی‌رویه سموم عمومی که دشمنان طبیعی را از بین می‌برد.

 


3️⃣ کنترل شیمیایی 💊

فقط زمانی استفاده شود که تراکم آفت از حد اقتصادی خسارت (حدود ۱۵ تا ۲۰ پوره در هر برگ) بالاتر برود

سموم مؤثر و رایج:

ایمیداکلوپراید (Confidor)

تیامتوکسام (Actara)

استامی‌پرید (Mospilan)

پریمیکارب (Pirimor)

توصیه‌ها:

تناوب سموم برای جلوگیری از مقاومت 🔄

محلول‌پاشی در ساعات خنک روز 🌅🌇

اضافه کردن صابون حشره‌کش یا روغن ولک سبک برای نفوذ بهتر 🌿🛢️



4️⃣ روش‌های نوین و پیشرفته 🌐🔬

استفاده از تله‌های زرد چسب‌دار برای پایش جمعیت پسیل 🎯

بهره‌گیری از مدل‌های پیش‌بینی (degree-day models) برای تعیین زمان دقیق سم‌پاشی 📊

تحقیقات جدید روی روغن‌های گیاهی، نانوذرات و ترکیبات آلی طبیعی برای کنترل پسیل 🧪🍃

سایر مقالات

پیام خود را بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *